Enkadennoù e-leizh a zo o kas ar pesketa d’ar strad. Grevus eo stad an traoù. Gant an dra-se e sav a-du pep hini. Evit mirout ar stokoù brizhilli e oa bet divizet gant an UE e fin 2025 digreskiñ ar c’hotaioù dre 70%. Siwazh, e miz Meurzh 2026, e oa bet divizet gant an UE mont en-dro a-benn ar fin gant an digresk da 48%, gant ar riskl da gouezhañ ar spesad.

Divizet hon eus dielfennañ an distro-se dre un enklask e pevar lodenn.

Diouer a ra ar vartoloded evit sevel akipajoù, ken e chom listri ‘zo er porzh a-wechoù. Evit kavout tud labour ez a ar vestrouiri da vroioù pelloc’h-pellañ da glask martoloded, betek Indonezia.

Diouer a ra ar pesked er mor ivez. Ar brizhilli, da skouer, a zo bet pesketaet betek re hag aet int war-zu an hanternoz gant direizhamant an hin. An artizaned vreton n’o deus ket ar gwir da bakañ anezho ken, pe dost.

Difioù e-leizh a zo hag un ostilh a vez e-kreiz ar jeu : ar roued-stlej don, a vez anvet chalu don ivez. Anv ‘vo eus ar Vro Vigoudenn, rak eno emañ al lodenn vrasañ eus al listri a ra gant an ostilh-se. Daou dra az a a-dreuz evit ar chaluterioù hiziv : bevennoù ekologel ar rouedoù-stlej, a vez meneget abaoe pell, ha bevennoù ekonomikel ur mod da besketa a implij kalz energiezh pa ‘z eo kresket he friz a-galz abalamour d’ar brezel en Ukraina hag en Iran bremañ.

Un enkadenn zemokratel an hini a zo deuet da heul cheñchamantoù ar filierenn. Kalz mouezhioù o deus an embregerezhioù liesvroadel en ensavioù a c’houarn ar vicher. Kavout a ra d’ar besketaerien artizaned ne vezont ket selaouet pa vez graet divizoù bras, padal e labouront evit ur pesketaerezh a zouj muioc’h ouzh an endro.

Martoloded o tont eus broioù pelloc’h-pellañ, eus Indonezia peurgetket, a vez gopret gant kalz a vestrouiri eus Breizh. Akipajoù marc’had-mat eo evito, a vez lakaet da labourat muioc’h eget ar re all, pell eus ar sindikadoù na aozont ket labourerien ar mor ken. Daoust hag e talvez emañ ar pesketa o kemm da vat ?

Meur a vil tonenn pesked a vez sachet gant un dornad listri ezel eus paramantadurioù bras eus Breizh, ha pesketaerien an aodoù a geuz gant digresk o gwir da besketa, o micher lakaet en arvar hag an danvez a ra diouer. Ar brizhilli a zo deuet da aroueziañ an enkadenn-se, a oa bet adwelet o c’houtoù gant an UE d’an 30 a viz Meurzh, gant ar riskl da gouezhañ ar spesad.

Kresket eo priz ar gazeoul buan, ha setu un enkadenn nevez evit ar chaluterien. Burutellet eo bet ar pesketa gant rouedoù-stlej abalamour d’e efedoù war an endro. Ha bremañ e vez lakaet en arvar peogwir n’eo ket ampletus a-walc’h. Daoust ha mont a ray da get ? Deomp da borzh marilh ar Gelveneg, lec’h m’eo kozh istor ar chaluterien.

An enklask-se zo bet kaset da benn gant Catherine Le Gall ha Robin Bouctot. Damien Roudeau en deus graet an tresadennoù.

Embannet eo ivez gant hor mediaoù keveler : Radio Breizh ha Ya!.

Splann ! ‘zo ur media disalc’h, hag ur gevredigezh lezenn 1901 hag eo dreist-holl dre dud a-youl vat ez a en-dro. Ne vez ket degemeret arc’hant na gant bruderezh, na gant embregerezhioù bras, na yalc’hadoù lec’hel. Trugarez d’ar pezh vez roet ganeoc’h e c’hallomp labourat.

Bezañ arc’hantaouet gant hol lennerien a dalv nep galloud, miliarder ebet, ne c’hell lakaat gwask warnomp pa vez ret skrivañ ur pennad pe pouezañ war ar bouton « embann ». Heñchet gant an interest foran hag an etik micherel, hor c’hazetennerien a zo frank da kelaouiñ, zoken ma talvez kement-se da lakaat tud hag ensavadurioù levezonet da vezañ nec’het.

Hon enklaskoù a zo kaset da benn gant an ideal demokratelezh ha justis. Embanned int evit bezañ lennet ha skignet gant an holl, hep skoilhoù arc’hant. Koulskoude, koust a ra an titouroù. Koustañ a ra an enklask-se hec’h-unan ouzhpenn 15.000 €.

Ma evideoc’h c’hwi, eo talvoudus hor labour – ha ma ‘z eus tu deoc’h – marteze e c’hellit soñjal e sevel ur skoazell miziek ?